Marouska Steinbach en Pascal de Kler wonen samen in een woonwagen. Ze worden dagelijks geconfronteerd met vooroordelen.


“Ja, wij zijn anders. Wij hebben als woonwagenbewoners onze eigen cultuur. Wij leven echt samen. Onze ouders in een bejaardenhuis stoppen, is voor ons ondenkbaar. Wij zorgen voor elkaar en iedereen loopt de hele dag bij elkaar binnen. Zo gaat dat hier. En we zijn misschien wat luidruchtiger”, lacht Marouska.

Marouska en Pascal wonen al jaren op het woonwagenkamp in Kerkrade. In 2007 voerde de gemeente een uitsterfbeleid in. Dit hield in dat wanneer iemand verhuisde van het kamp, die plek werd opgeheven. Het kamp kromp snel van 47 naar 29 woonwagenplaatsen. “Onze dochter (21) wilde op zichzelf gaan wonen. Maar dat kon dus niet op dit kamp door het gemeentebeleid. Ze woont nu in een wagen op een industrieterrein. Helemaal alleen.” Door acties van Pascal en Marouska stelde de gemeente het beleid in 2014 enigszins bij: degene die verhuist mag de plek nog doorgeven aan een familielid tot derdegraads. Pascal: “Dat is een zoethoudertje, want het betekent dat op den duur het kamp alsnog verdwijnt. Het voelt alsof we worden verdreven. Een rijtjeshuis is niks voor ons. We zouden er doodongelukkig zijn, want we zijn gewend onze familie altijd om ons heen te hebben. Door het beleid van de gemeente kan mijn dochter niet op het kamp wonen. We vinden dat oneerlijk en voelen ons ongelijk behandeld.”

Marouska - over jou over mij
Marouska - over jou over mij

‘Wij zijn gewend
onze familie altijd
om ons heen te hebben.’

“Ik kom uit een Sinti-familie”, gaat Marouska verder. “Het beroemde zigeunermeisje Settela Steinbach is familie van mij. Ze is in Auschwitz vergast net als een groot aantal andere familieleden. Mijn opa was een van de weinig overlevenden. Het is erg om te zeggen, maar volgens mij is er weinig veranderd ten opzichte van de tweede wereldoorlog. Wij worden nog steeds niet geaccepteerd. Als mensen mij zien of mijn naam horen weten ze genoeg. Ik ben en blijf ‘een vrouw van het kamp’. Dagelijks krijgen we te maken met ongelijke behandeling. Bij de communiefotograaf moest alleen mijn dochter een aanbetaling doen en de rest van de klas niet. Winkels willen niet bij ons bezorgen en zo kan ik nog veel meer voorbeelden noemen. Je gaat je gedragen naar hoe je behandeld wordt. Je wordt er hard van.”

‘Het voelt alsof je niet jezelf mag zijn.
Alsof je je verkleedt als iemand anders.’

“Mensen stoppen je al snel in een hokje. Woonwagenbewoners zijn criminelen en betalen geen belasting. Wat een onzin. Natuurlijk, overal zit er wel een rotte appel tussen. Maar dat betekent toch niet dat we geen van allen deugen? Mijn moeder heeft me geleerd dat ik altijd mezelf moest zijn. Inmiddels denk ik daar anders over. Waar heeft me dat gebracht? Ik heb niet gestudeerd en kon geen baan vinden. Vroeger droomde ik ervan kapster te worden, maar op die school zeiden ze tegen me: ‘Meisje, werken is niks voor jou. Vraag jij maar een uitkering aan.’ Mijn leven bestaat uit het huishouden en de kinderen verzorgen. Ik gun mijn zoon en dochter meer kansen dan ik zelf heb gekregen. Daarom zeg ik tegen hen: doe je best op school en zeg maar niet dat je van het kamp komt.”

“Onze dochter studeert gelukkig wel, maar ze draagt geen grote sieraden meer en verzwijgt voor iedereen waar ze woont. Als ik haar ergens naar toe breng, vraagt ze vaak of ik in de auto wil wachten. En als we samen ergens heen gaan, laat ik mijn sieraden af en verberg ik mijn tatoeages met een sjaal. Ik vind het erg dat dat nodig is. Het voelt alsof je niet jezelf mag zijn. Alsof je je verkleedt als iemand anders.”

Marouska - over jou over mij

Pascal: “Ik zou zo graag willen dat mensen de moeite deden ons te leren kennen. We willen mensen graag laten kennismaken met onze cultuur. Laatst hebben we hiervoor een open dag georganiseerd op het kamp. Er kwamen enkele raadsleden langs, maar geen buurtbewoners. Dat vind ik jammer. Als mensen hier zijn geweest, denken ze vaak heel anders over ons. Maar ze moeten dan wel die stap zetten.”

Marouska - over jou over mij
Marouska - over jou over mij

Lees meer ervaringen